Το εκτινασσόμενο δάκτυλο / εκτινασσόμενος αντίχειρας, ή στενωτική ελυτρίτιδα των καμπτήρων, ή trigger finger / thumb, είναι μια πολύ συχνή παθολογία στο χέρι και έχει σαν συμπτώματα τον πόνο και το μπλοκάρισμα του δακτύλου. Συνήθως αντιμετωπίζεται συντηρητικά, αλλά άν τα συμπτώματα δεν υποχωρούν πρέπει να χειρουργείται. Παραμελημένες περιπτώσεις αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες δυσκολίες στη θεραπεία και ταλαιπωρούν τον ασθενή επί μακρόν.

Εκτινασσόμενο Δάκτυλο & Αντίχειρας

Αρθρίτιδα Βασικής Άρθρωσης του Αντίχειρα

ΕΚΤΙΝΑΣΣΟΜΕΝΟ ΔΑΚΤΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΤΙΧΕΙΡΑΣ

(TRIGGER  FINGER  &  THUMB)

Το εκτινασσόμενο δάκτυλο / αντίχειρας, ή στενωτική ελυτρίτιδα των καμπτήρων τενόντων, ή trigger finger / thumb, είναι μια πολύ συχνή παθολογία στο χέρι και έχει σαν συμπτώματα τον πόνο και το μπλοκάρισμα του δαχτύλου. Για να γίνει κατανοητή η παθολογία, πρέπει να γνωρίζουμε την ανατομία του Χεριού. Η  κάμψη  των  δαχτύλων  του  χεριού  επιτυγχάνεται  με  τους  καμπτήρες  μύες.  Οι  καμπτήρες  μύες  ευρίσκονται  στο  αντιβράχιο  και  συνδέονται  με  τα  δάκτυλα  με  τους  καμπτήρες  τένοντες. Οι  τένοντες  περιβάλλονται  από  ένα  ιστό  που  λέγεται  έλυτρο,  και  ο  ρόλος  του  είναι  να  λειτουργεί  ως  λιπαντικό,  και  να  βοηθά  στη  θρέψη  του. Από  το  περιφερικό  1\3  της  παλάμης,  μέχρι  την  άκρη  των  δακτύλων  οι  τένοντες  με  το  έλυτρό  τους  ευρίσκονται  μέσα  σε  ένα  στενό  οστεο-ινώδη  σωλήνα,  που  έχει  κατά  διαστήματα  ενισχύσεις,  υπό  μορφή  δακτυλίων,  που  λέγονται  Pulley.  Ο  σωλήνας  αυτός  και  οι  ινώδεις   δακτύλιοι  του,  προφυλάσσουν  τον  τένοντα  από  το  να  κάνει  χορδή  κατά  την  διάρκεια  της  κίνησης. Οι  δακτύλιοι  είναι  5  στον  αριθμό,  και  κατανέμονται  κατά  μήκος  του  δακτύλου.  Ο  πρώτος  στη  σειρά,  λέγεται  Α1 Pulley,  και  ευρίσκεται  στη  βάση  του  δακτύλου,  και  έχει  συγκεκριμένη  διάμετρο.  Η  φλεγμονή  του  ελύτρου  και  του  τένοντα,  η  τενοντοελυτρίτιδα  δηλαδή,  εκδηλώνεται  με  οίδημα  που  προκαλεί  μηχανικό  κώλυμα  στη  κίνηση  του  τένοντα  στον  οστεο-χόνδρινο  σωλήνα,  στην  είσοδό  του  στο  Α1  Pulley.  Η  παθολογία  αυτή  ονομάζεται  στενωτική  τενοντοελυτρίτιδα  των  καμπτήρων,  ή  λόγω  του  χαρακτηριστικού  της  συμπτώματος  της  εμπλοκής  και  της  εκτίναξης  των  δακτύλων,  εκτεινασσόμενο  δάκτυλο  ή  αντίχειρας.  Διεθνώς  έχει  επικρατήσει  με  το  όνομά  Trigger  Finger   ή  Trigger  Thumb.

Είναι  δυνατόν  να  εμφανιστεί  σε  όλες  τις  ηλικίες,  ακόμη  και  στα  νεογέννητα  παιδιά,  προφανώς  λόγω  στένωσης  του  Α1 Pulley. Στις  γυναίκες  εμφανίζεται  συχνότερα  σε  ποσοστό  6:2 σε σχέση με τους  άνδρες.  Συνήθως υπάρχει  μια  υποκείμενη  νόσος,  όπως  είναι  η  ρευματοειδής  αρθρίτιδα,  ο  σακχαρώδης  διαβήτης,  η  ουρική  αρθρίτιδα  και  άλλα.  Σε  μεγάλο  ποσοστό  συνυπάρχουν  και  άλλα  στενωτικά  σύνδρομα,  όπως  είναι  το  σύνδρομο  του  καρπιαίου  σωλήνα  και  το  σύνδρομο  De  Quervain.

 

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ  ΚΑΙ  ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Το  πρώτο  σύμπτωμα του εκτινασσόμενου δάκτυλου είναι  ευαισθησία  στη  βάση  του  δακτύλου στη παλάμη.  Αυτή  η  περιοχή  αντιστοιχεί  στη  θέση  του  πρώτου  δακτυλίου.  Στη  συνέχεια  η  περαιτέρω  ανάπτυξη  της  φλεγμονής,  οδηγεί  σε  οίδημα  και  διόγκωση  του  συστήματος  τένοντος – ελύτρου,  με  αποτέλεσμα  την  εμπλοκή  του,  κυρίως  όταν  το  δάκτυλο  είναι  σε  κάμψη.  Στο  σημείο  αυτό  δημιουργείται  μια  προ-στενωτική  διόγκωση,  που  συμμετέχει  ενεργά  στην  εμπλοκή  του  δακτύλου.  Στην  προσπάθειά  μας  να  εκτείνουμε  το  δάκτυλο,  η  διόγκωση  εισέρχεται  βίαια  στο  κανάλι,  με  αποτέλεσμα  την  εκτίναξη  του  δακτύλου  και  κυρίως  της  τελικής  φάλαγγας.  Αυτή  η  διαδικασία  συνήθως  είναι  επώδυνη,  αλλά  υπάρχουν  και  περιπτώσεις  που  η  εμπλοκή  είναι  ανώδυνη. Είναι  χαρακτηριστική  η  επιδείνωση  κατά  τις  πρωινές  ώρες,  όπως  και  η  ανάγκη  της  βοήθειας  του  άλλου  χεριού  για  να  ανοίξει  το  δάκτυλο. Είναι  δυνατόν  να  εμπλέκεται  μόνο  ένα  δάκτυλο,  αλλά  στις  περισσότερες  περιπτώσεις  οι  εντοπίσεις  είναι  πολλαπλές. Γενικά, η πιθανότητα να εμφανιστεί η παθολογία σε περισσότερα του ενός δακτύλου, προσεγγίζει το 20-30%. Στις περιπτώσεις με υποκείμενο συστηματικό νόσημα (ρευματοειδής αρθρίτιδα, διαβήτης κλπ), το ποσοστό φθάνει το 80%. Στη ψηλάφηση  είναι  χαρακτηριστική  η  μεγάλη  ευαισθησία  στη  βάση  του  δακτύλου. Σε παραμελημένα στάδια εμφανίζεται μόνιμη αδυναμία εκτάσεως του  δακτύλου, καθώς και αδυναμία παθητικής και ενεργητικής κάμψης, λόγω των εγκατεστημένων αρθρικών  δυσκαμψιών.

 

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Στα  αρχικά  στάδια του εκτεινασσόμενου δάκτυλου η  συντηρητική  θεραπεία  είναι  η  πλέον  ενδεδειγμένη.   Αντιφλεγμονώδη  φάρμακα,  και  ακινητοποίηση  με  νυκτερινό  αλλά  και  ημερήσιο  νάρθηκα  για  3 – 4  εβδομάδες,  συνήθως  προκαλούν  ύφεση  της  συμπτωματολογίας.  Η  έκχυση  κορτιζόνης  μέσα  στο  οστεο- χόνδρινο  δακτύλιο  προσφέρει,  τις  περισσότερες  φορές,  άμεση  ανακούφιση.

Στις  περιπτώσεις  που  η  συντηρητική  θεραπεία  δεν  αποδίδει,  όταν  η  νόσος  έχει  πολύμηνο  ιστορικό,  και  όταν  εμφανίζεται  μόνιμη  εμπλοκή  του  δακτύλου,  η  θεραπεία  πρέπει  να  είναι  χειρουργική. Η  χειρουργική  θεραπεία  είναι  δυνατόν  να  γίνει  διαδερμικά,  χωρίς  επίσημη  δηλαδή  τομής  δέρματος  στο  χώρο  του  ιατρείου.  Επειδή  όμως,  έχει  ένα  σχετικά  υψηλό  ποσοστό  ατελούς  διάνοιξης,  τραυματισμού  δακτυλικού  νεύρου,  και  αιματώματος  στην  περιοχή,  καλό  είναι  να  εφαρμόζεται  μόνο  από  έμπειρους  χειρουργούς  και  σε  επιλεγμένες  περιπτώσεις. Η  ανοικτή   χειρουργική  θεραπεία  γίνεται  με  τοπική  αναισθησία,  με  μικρές   εγκάρσιες  τομές,  πάνω  στις  πτυχές  του  δέρματος. Πρέπει  να  λαμβάνεται  μεγάλη  προσοχή  στη  διαφύλαξη  των  δακτυλικών  νεύρων,  που  ευρίσκονται  πλησίον  του  τένοντα  και  προσφέρουν  την  αίσθηση  στο  δάκτυλο.  Μετά  την  διάνοιξη  του  Α1  Pulley,  αφαιρείται  συνήθως  το έλυτρο που φλεγμαίνει,  και  ελέγχεται  η  ομαλή  και  ανεμπόδιστη  κίνηση  του  τένοντα.  Σε  παραμελημένες,  και  με  έντονη  πίεση  περιπτώσεις, καθώς και σε επανεγχειρήσεις, η  αφαίρεση  τμήματος  του  ενός  από  τους  δύο  καμπτήρες,  του  ημίσεως  επιπολής  καμπτήρα,  κρίνεται  χρήσιμη.

Μετεγχειρητικά,  εφαρμόζεται  απλή  επίδεση  του  χεριού,  που  επιτρέπει  την  κίνηση  των  δακτύλων.  Η  αφαίρεση  των  ραμμάτων  γίνεται  την  10η  περίπου  μετεγχειρητική  ημέρα.  Έντονη  καταπόνηση  του  χεριού,  και  άρση  μεγάλου  βάρους  συνιστάται  να  αποφεύγεται  για  χρονικό  διάστημα  ενός  μηνός.  Στις  περιπτώσεις  με  εγκατεστημένη  προ  του  χειρουργείου  δυσκαμψίας,  η  εφαρμογή  δυναμικών  ναρθήκων,  και  η  φυσιοθεραπεία  είναι  δυνατόν  να  κριθούν  απαραίτητες. Παρόλο που η επέμβαση είναι απλή, η μετεγχειρητική εμφάνιση του Συνδρόμου Αλγοδυστροφίας δεν δύναται να αποκλειστεί και αν εμφανιστεί θα πρέπει να εφαρμοστεί το ανάλογο πρωτόκολλο θεραπείας.

Η  πιθανότητα  υποτροπής,  επί  πλήρους  διάνοιξης  του  Α1  pulley,  και  επαρκούς  ελυτρεκτομής,  πρακτικά  είναι  μηδενική.

 

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ν ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

 

Share on facebook
Facebook
Share on google
Google+
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on pinterest
Pinterest