Η περιαρθρίτιδα του ώμου έχει χρησιμοποιηθεί σαν όρος στο παρελθόν στις περιπτώσεις με πόνο στον ώμο και δηλώνει γενικά παθολογία στη περιοχή. Σήμερα γνωρίσουμε ότι η τενοντίτιδα και η ρήξη του υπερακανθίου, το σύνδρομο πρόσκρουσης του ώμου,η αστάθεια και η αρθρίτιδα του ώμου είναι οι κύριες αιτίες. Η σωστή διάγνωση και η κατάλληλη θεραπεία θα ανακουφίσει τον ασθενή από το πόνο του στον ώμο.

Περιαθρίτιδα Ώμου

Περιαθρίτιδα Ώμου

ΠΕΡΙΑΡΘΡΙΤΙΔΑ ΩΜΟΥ – ΠΟΝΟΣ ΣΤΟΝ ΩΜΟ

(CHRONIC SHOULDER PAIN)

Ως «περιαρθρίτιδα του ώμου» ονομαζόταν για πολλά χρόνια από τους Χειρουργούς Ορθοπαιδικούς κάθε πόνος στον ώμο. Σχεδόν όλοι οι ασθενείς που επισκέπτονταν τον γιατρό με πόνο στον ώμο έφευγαν με τη διάγνωση «έχεις περιαρθρίτιδα του ώμου». Τα φάρμακα (αντιφλεγμονώδη), οι ενέσεις (κορτιζόνη) και η φυσιοθεραπεία είναι οι συνήθεις γενικές οδηγίες προς τους ασθενείς, καίτοι συχνά δεν φέρνουν αποτέλεσμα. Και τούτο είναι λογικό καθώς δεν υπάρχει πάθηση με το όνομα περιαρθρίτιδα. Ο όρος είναι γενικός και δηλώνει παθολογία στην περιοχή του ώμου. Σαν αν λέμε δηλαδή οσφυαλγία (πόνος στη μέση) ή πονοκέφαλος.  Δεν καθορίζουμε την αιτιολογία της πάθησης αλλά το σύμπτωμα! Η εξέλιξη της Χειρουργικής Ορθοπαιδικής και η εξειδίκευσή της στις επιμέρους υποειδικότητες, οδήγησε στην πληρέστερη κατανόηση και εξήγηση των παθολογιών της περιοχής.

Έτσι σήμερα γνωρίζουμε ότι τα περισσότερα προβλήματα του ώμου, πηγάζουν από βλάβες, κυρίως στα μαλακά μόρια (μυϊκές ομάδες, σύνδεσμοι και τένοντες) και λιγότερο από οστική συμμετοχή. Τα νοσήματα αυτά είναι δυνατόν να ταξινομηθούν σε τρεις μεγάλες κατηγορίες:

Άλλες περισσότερο σπάνιες παθολογίες που προκαλούν πόνο στον ώμο, είναι οι νεοπλασίες, οι φλεγμονές καθώς και διάφορα αίτια από τον αυχένα, το άνω άκρο και τις άλλες γειτονικές περιοχές, που αντανακλούν τον πόνο στη περιοχή του ώμου

 

ΣΤΟΙΧΕΙΑ  ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ

Για να κατανοήσουμε καλύτερα τις παθήσεις του ώμου, πρέπει να έχουμε μια σαφή γνώση της ανατομικής της περιοχής. Ο ώμος σχηματίζεται από το άνω τμήμα του βραχιονίου που ονομάζεται κεφαλή και την ωμοπλάτη. Το σημείο επαφής του βραχιονίου με την ωμοπλάτη λέγεται ωμογλήνη, σχηματίζει την γληνοβραχιόνιο άρθρωση και είναι η κύρια άρθρωση του ώμου. Στη άνω περιοχή της άρθρωσης ευρίσκεται μια οστική απόφυση που λέγεται ακρώμιο.
 Μεταξύ της γληνοβραχιονίου αρθρώσεως και του ακρωμίου υπάρχει μια ομάδα μυών, που λέγονται στροφείς του ώμου (rotator cuff), καταφύονται στο άνω τμήμα του βραχιονίου, και έχουν σαν ενέργεια την απαγωγή – ανύψωση του άνω άκρου και την έξω -έσω στροφή. Οι μύες αυτοί είναι ο υπερακάνθιος, ο υπακάνθιος, ο υποπλάτιος και ο ελάσσον στρογγύλος μυς, και αποτελούν ενιαία ομάδα μυών. Πρακτικά, διαχωρίζουν την γληνοβραχιόνιο άρθρωση από τη ευρισκόμενη κάτω του ακρωμίου κοιλότητα που αποτελεί τον υπακρωμιακό χώρο. H γληνοβραχιόνιος άρθρωση και ο υπακρωμιακός χώρος αποτελούν κλειστές κοιλότητες και φυσιολογικά δεν επικοινωνούν μεταξύ τους. Αυτό αποτελεί σημαντική γνώση, που είναι χρήσιμη στη διαφορική διάγνωση των παθολογιών του ώμου.

 

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η διάγνωση των παθήσεως του ώμου, που καλύπτονται από τον γενικό όρο “περιαρθρίτιδα”  βασίζεται στη λήψη πλήρους ιστορικού και σωστή κλινική εξέταση. Στα αρχικά στάδια μιας παθολογίας στον ώμο έχουμε πόνο στη κίνηση αυτού. Αργότερα, ο πόνος γίνεται μόνιμος, βασανιστικός, και περιορίζει σταδιακά τη κίνηση του ώμου. Η νυκτερινή επιδείνωση είναι πιθανή, αφυπνίζοντας τον ασθενή. Νυκτερινό πόνο ατο Άνω Άκρο έχει και το Συνδρομο του Καρπιαίου Σωλήνα και ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός θα πρέπει να ξεψωρίσει τις διαφορετικές αυτές νοσολογικές οντότητες.

Στις περιπτώσεις ρήξης του υπερακανθίου και των στροφέων, εμφανίζεται σαφής μείωση της έξω και έσω στροφής του ώμου. Τα διαγνωστικά τεστ επιβεβαιώνουν τη διάγνωση, ενώ είναι σε θέση να ανιχνεύσουν τη πιθανή ρήξη των στροφέων. Μια, άλλη, χρήσιμη διαγνωστική δοκιμασία είναι η τοπική έγχυση τοπικών αναισθητικών φαρμάκων (ξυλοκαίνης) στον υπακρωμιακό χώρο, που θα ανακουφίσει τον πόνο και θα επιτρέψει την κίνηση του ώμου στη τενοντίτιδα και το σύνδρομο πρόσκρουσης, σε αντίθεση με τη ρήξη των στροφέων, όπου θα παραμείνει η αδυναμία απαγωγής και έξω στροφής.  Αντίθετα, οι ασθενείς με αστάθεια του ώμου, εμφανίζουν πόνο κυρίως στη έντονη δραστηριότητα και μείωση αυτού στην ηρεμία.

Ο απλός ακτινολογικός έλεγχος είναι η βασική απεικονιστική εξέταση και πρέπει πάντα να γίνεται. Συχνά είναι απαραίτητη η εκτέλεση μαγνητικής τομογραφίας στην περιοχή και σε επιλεγμένες περιπτώσεις συνιστάται ο συνδυασμός της μαγνητικής τομογραφίας με αρθρογράφημα. Σ’ αυτή την περίπτωση χορηγούμε ενδοαρθρικά σκιαγραφικό υλικό στην άρθρωση του ώμου αναζητώντας διαφυγή αυτού από την κλειστή κοιλότητα της άρθρωσης. Η διαφυγή αυτή θα επιβεβαιώσει την ρήξη κάποιου ανατομικού μορίου (στον υπακρωμιακό χώρο εάν έχουν ρήξη οι στροφείς, περιαρθρικά εάν η βλάβη είναι στον επιχείλιο χόνδρο κ.λ.π) και θα μας κατευθύνει στη σωστή θεραπεία. Η συνδυασμένη αυτή εξέταση παρέχει πολύ υψηλό ποσοστό αξιοπιστίας στις τραυματικές αστάθειες του ώμου και στη ρήξη των στροφέων, σε αντίθεση με την απλή Μαγνητική Τομογραφία που εμφανίζει χαμηλό σχετικά βαθμό αξιοπιστίας στις μερικές ρήξεις των στροφέων και στις αποκολλήσεις του επιχειλίου χόνδρου και της εκφύσεως της μακράς κεφαλής του δικεφάλου. Ο υπερηχογραφικός έλεγχος έχει επίσης θέση, με μειωμένη όμως ευαισθησία. Σπανιότερα απαιτείται αξονική τομογραφία της περιοχής για τον έλεγχο ενός κατάγματος ή και ηλεκτρομυογράφημα, αναζητώντας κάποια νευρική βλάβη.

 

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η θεραπεία των παθήσεων του ώμου (περιαρθρίτιδας) είναι συντηρητική ή χειρουργική. Η χειρουργική του ώμου σήμερα τείνει να γίνει αρθροσκοπική όπως άλλωστε και όλων των άλλων μεγάλων αρθρώσεων του ανθρωπίνου σώματος. Τα πλεονεκτήματα της αρθροσκόπησης του ώμου  είναι:

  • Ασφαλής τεχνική
  • ΑΝΩΤΕΡΗ διαγνωστική και συχνά θεραπευτική ευαισθησία καθώς αριθμός ενδοαρθρικών παθολογιών δεν δύναται να διαγνωστούν – θεραπευτούν με την κλασσική ανοικτή χειρουργική (SLAP lesion – internal impingement κ.λ.π).
  • Ελάχιστη επιβάρυνση του ασθενούς
  • Συχνά δεν απαιτείται ενδονοσοκομειακή νοσηλεία
  • Ελάχιστο χειρουργικό τραύμα
  • Mικρότερος χρόνος αποθεραπείας

Σε ορισμένες περιπτώσεις, είναι δυνατόν να απαιτηθεί μια μικρή συμπληρωματική τομή μήκους 1-2 cm, αν κριθεί ότι είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση της βλάβης. Σε κάθε όμως περίπτωση, ο αρθροσκοπικός έλεγχος του ώμου, είναι απαραίτητος, για τη διάγνωση και θεραπεία των ενδοαρθρικών παθολογιών, καθώς δεν υπάρχει ασφαλέστερος τρόπος για αυτή τη αναγνώρισή τους.

Αντίθετα, η κλασική ανοικτή χειρουργική του ώμου τείνει να εγκαταλειφθεί καθώς παρέχει μειωμένη διαγνωστική ευαισθησία και το μεγάλο χειρουργικό τραύμα προκαλεί αυξημένο μετεγχειρητικό πόνο και σημαντικού βαθμού μετατραυματική δυσκαμψία. Είναι όμως απαραίτητη στις περιπτώσεις αρθρίτιδων και στις παραμελημένες ρήξεις του υπερακανθίου και των στροφέων όπου απαιτείται αντικατάσταση της αρθρώσεως με κλασική ή ανάστροφη αρθροπλαστική.

Ολοκληρώνοντας αυτή τη σύντομη ανασκόπηση της παθολογίας και της θεραπείας του ώμου, κρίνεται σκόπιμο να τονιστεί  η αναγκαιότητα της ύπαρξης έμπειρης φυσιοθεραπευτικής ομάδας, καθώς η πρώιμη παθητική και η ελεγχόμενη ενεργητική κινητοποίηση, όπως και η ενδυνάμωση των μυών της ωμικής ζώνης, είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιτυχή έκβαση της θεραπείας των παθήσεων του ώμου. Σήμερα, οιαδήποτε παθολογία στον ώμο, αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά και ο ασθενής επιστρέφει σχεδόν πλήρως στις δραστηριότητές του.

 

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ν ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

 

 

Share on facebook
Facebook
Share on google
Google+
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on pinterest
Pinterest